Ο πολιτισμός και η κρίση ηθικών και πνευματικών αξιών

Αν υπάρχει κάτι μέγιστο που πρέπει να συνειδητοποιήσει πληρέστερα ο σύγχρονος άνθρωπος και πρωτίστως οι νέοι, είναι η μοναδικότητά του να θέτει ενσυνείδητα σκοπούς και να τους πραγματώνει. Η μοναδικότητα του να διαθέτει συνείδηση, βούληση, φαντασία, νόηση, πνεύμα και να δημιουργεί, να φέρνει στο φώς, να αποκαλύπτει με τα έργα του τα μυστικά της υπάρξεώς του και της ζωής του. Η μοναδικότητά του να βαδίζει το δημιουργικό δρόμο του «Πολιτισμού», που οδηγεί από το «δυνάμει» στο «ενεργεία» και από το «υπάρχειν» στο «είναι», να αναπτύσσει ενσυνείδητα ηθικό, πνευματικό και καλαισθητικό βίο. Να αποκαλύπτει με τις καλλιτεχνικές του δημιουργίες τις ομορφιές της ζωής, να προσπαθεί για το φανέρωμα της αλήθειας με τους φιλοσοφικούς στοχασμούς του, να κατακτά τα μυστικά της φύσης με τα επιστημονικά επιτεύγματά του, και την εξέλιξη της τεχνολογίας. Να κάνει κατανοητό το ύψιστο ιδανικό της Κλασικής Ελλάδας «Γένοιο οίος έσει». Είθε να γίνεις αυτός που πράγματι είσαι. Δηλαδή δημιουργός.

Ο περασμένος αιώνας εκτός από αιώνας της ραγδαίας ανάπτυξης της τεχνολογίας, σημάδεψε το δρόμο του πολιτισμού με δύο καταστροφικούς πολέμους. Οι αξίες του πνευματικού πολιτισμού πέρασαν οξύτατη κρίση, σημειώθηκε μεγάλη επανάσταση στις αρχές της Επιστήμης, στην Τέχνη, τα πολιτεύματα, και η ανθρώπινη ηθική δοκιμάσθηκε. Σήμερα που όλοι γίναμε τόσο παράξενοι και απροσπέλαστοι, μόνοι, ερμητικοί, φαίνεται σχεδόν φυσική η αυτοαπομόνωση μας απέναντι στον «Πολιτισμό». Σήμερα δεν απειλούνται με αφανισμό τα κράτη και οι λαοί .Απειλείται με αφανισμό ο ΑΝΘΡΩΠΟΣ. Η αξία του ανθρώπου φτηναίνει μέσα στην αχόρταγη παγκόσμια αγορά και η αντίληψη των προσωκρατικών φιλοσόφων «πάντων χρημάτων μέτρον άνθρωπος» αποτελεί το μεγαλύτερο διακύβευμα της σύγχρονης εποχής.

Ο Ευάγγελος Παπανούτσος, σπουδαίος παιδαγωγός και φιλόσοφος αναρωτιέται: «Γιατί έπαψε ο σημερινός άνθρωπος(ο στοχαστικός φυσικά και ευαίσθητος)να πιστεύει στον πολιτισμό του; Η απάντηση στο ερώτημα είναι νομίζω η εξής: Γιατί μέσα στα αγαθά και παρ΄ όλα τα αγαθά -τα υλικά εννοώ- που έχει αποκτήσει, δεν είναι ευτυχής……..Ιδού λοιπόν γιατί αμφισβητείται ο «πολιτισμός» μας. Με το κυνηγητό των ανέσεων, τη δίψα της πολυτέλειας με την επιδειξιομανία υποδούλωσε, τον δημιουργό στα δημιουργήματά του, το πνεύμα στις επινοήσεις και στις κατασκευές του….»

Και ο Ιωάννης Παναγιωτόπουλος, σημαντικός συγγραφέας, ποιητής, και παιδαγωγός διαπιστώνει: «Η μετέωρη γνώση είναι χαρακτηριστικό γνώρισμα του καιρού μας. Σήμερα οι νέοι άνθρωποι μαθαίνουν πολύ περισσότερα από όσα εμάθαιναν άλλοτε, αλλά και πολύ αναιμικότερα….. Η θαυμαστή κληροδοσία των αιώνων μας βρίσκει αντίκρυ της βιαστικούς….. Καθώς είναι οι περιηγητές, που ανεβαίνουν στην Ακρόπολη, ενώ το αυτοκίνητο περιμένει κάτω στην είσοδο, έτοιμο για αναχώρηση…..»

Ο Κώστας Τσιρόπουλος βραβευμένος συγγραφέας και εκδότης γράφει στο περιοδικό «Ευθύνη»: «Ο άνθρωπος της εποχής μας είναι βαθύτατα φθαρμένος, άνθρωπος ουσιαστικά αδειανός κι άρρωστος, τσακισμένος από τον μάταιο πυρετό της υλοφροσύνης, άνθρωπος με το άγχος της ευημερίας και με την σπουδή να πετύχει σ΄ ελάχιστο χρόνο, αυτό που ο πατέρας του το πετύχαινε σ΄ ολάκερη τη ζωή. Ο ρυθμός η κίνηση του σημερινού κόσμου είναι ασθματικά, κι όλος αυτός ο «πολιτισμός» ο τεχνικός, έστω, πυργώνεται πάνω σε έναν παραλογισμό που με τη δύναμή του έχει διαστρέψει κι έχει μολύνει ακόμη και τους πιο έντιμους ανθρώπους, ακόμη και τα πιο καθαρά μυαλά.»

Ο «Πολιτισμός» των υλικοτεχνικών και επιστημονικών επιτευγμάτων διατάραξε τον ηθικοπνευματικό πολιτισμό και κλόνισε συθέμελα τις ηθικές και πνευματικές αξίες, στις οποίες στήριζε ο άνθρωπος τη ζωή του. Ο ίδιος ο άνθρωπος όμως, ο δημιουργός του πολιτισμού, που διαπιστώνει το χάσμα μεταξύ του υλικού και πνευματικού πολιτισμού είναι εκείνος, που με την καθοδήγηση φωτισμένων και εμπνευσμένων ανθρώπων, θα αγωνισθεί για να γεφυρώσει το χάσμα και να μετατρέψει τον πολιτισμό σε εργαλείο ουσιαστικής βελτίωσης της ζωής του.

Οι νέοι άνθρωποι σήμερα, πρέπει να συνειδητοποιήσουν ότι είναι αυτοί που με την εργασία τους αναζητώντας την Αλήθεια, θηρεύοντας την Ομορφιά και πράττοντας το Καλό, εμπνεόμενοι από το μέγιστο σκοπό της Δημιουργίας, θα φυλάξουν ό,τι άξιο απέκτησε η ανθρωπότητα πορευμένη μέχρι σήμερα και θα στεριώσουν τον σύγχρονο πολιτισμό.

Οι σύγχρονες γενιές δεν έχουν δικαίωμα να καταστρέφουν έναν πλούτο που τους έχει δοθεί για να τον προσφέρουν ως κληρονομιά στις επόμενες γενιές. Ο πολιτισμός «οφείλει» να γίνει κατά κάποιο τρόπο το καινούριο κέντρο που προσανατολίζονται οι ανθρώπινες σκέψεις στο σύνολό τους, το καινούριο μέτρο των αξιών του ανθρώπου ως ανεπανάληπτης και μοναδικής ύπαρξης, που με συνείδηση της ευθύνης και της ελευθερίας του, γίνεται φορέας αξιών σε μια εποχή που ακολουθεί μια γιγαντιαία εξέλιξη, στην όποια όλοι είμαστε συγχρόνως και μάρτυρες και εργάτες.